دو فصلنامه روایت شناسی

دو فصلنامه روایت شناسی

بازنمایی معنی شناختی استعاره های مفهومی زمان در روایاتی منتخب از قرآن کریم :رویکردی شناختی به گفتمان روایی قرآن

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار زبان‌شناسی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران (نویسندۀ مسئول)
2 دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد زبان‌شناسی همگانی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
3 استادیار زبان‌شناسی، دانشگاه یاسوج، یاسوج، ایران
10.22034/jlc.2024.449967.1629
چکیده
زبانشناسی شناختی یکی از شاخه های زبان شناسی معاصر است که روش های نوینی را جهت تحلیل متون متفاوت از جمله متون دینی و به خصوص قرآن فراهم آورده است. یکی از این روش ها کاربردنظریه های استعاره های مفهومی است که توسط لیکاف و جانسون (1980) مطرح شده است. پژوهش حاضر به دنبال یافتن استعاره های مفهومی زمان در هشت سوره قرآن کریم (دهر، یوسف، جمعه، فلق، ضحی، لیل، فجر، عصر) که سراسر از معاد بحث می کنند بوده تا به این وسیله نشان دهد که مفاهیم و استعارات به کاررفته در این سوره باعث درک بهتر از معاد می شود چرا که طبق نظریه ی استعاره های مفهومی ، انسان استعاری فکر می کندو چون قرآن کتابی است که برای هدایت بشر آمده و توسط کلام خدا معرفی شده تا مفاهیم را دگرگون و نگرش ها را تغیر دهد. روش تحقیق توصیفی –تحلیلی است و داده ها از نرم افزار جامع التفاسیر نور نسخه 3 استخراج شده است .نگارندگان پس از بررسی آیات سوره های قرآن از نظر کاربرد استعاره های مفهومی زمان از منظر زبان شناسی شناختی، موفق به استخراج استعاره های مفهومی زمان گردیدند. نتایج حاکی از آن است که بیشترین استعاره های به کار رفته در این پژوهش استعاره های هستی شناسی هستند که به روز قیامت و معاد اشاره دارند.
کلیدواژه‌ها
موضوعات

امینی، ف.، فتاحی‌زاده، ف.، و افراشی، آ. (1397). مفهوم‌سازی اعمال نیک در قرآن با رویکردی شناختی. پژوهش‌های زبان شناختی قرآن، 1، 2-18.##حبیبی، ف.، فتاحی‌زاده، ف.، و افراشی، آ. (1399). بررسی تطبیقی استعاره مفهومی واژه‌ها و قول‌ها در قرآن کریم با رویکرد شناختی. پژوهشنامۀ تفسیر و زبان قرآن، 1،2-18.##حجازی، ش.، بهارزاده، پ.، و افراشی، آ. (1397). تحلیل شناختی استعاره‌های مفهومی حرکت در قرآن کریم. مطالعات قرآنی و فرهنگ اسلامی، 3، 1-20.##شادمان، ی.، نبی احمدی، م.، و ملکیان، س. (1400). نقش استعاره‌های مفهومی در ترجمۀ صحیفۀ سجادیه از منظر زبان‌شناسی شناختی و الگوی لیکاف و جانسون. پژوهش‌های ترجمه در زبان و ادبیات عربی، 14، 122-144.##شکری، ی.، شمسی‌زاده، س. (1397). بررسی استعارۀ زمان در تاریخ بیهقی با رویکرد زبان‌شناسی شناختی. نشریۀ مطالعات زبانی و بلاغی، 18، 211-232.##طالبی انوری، ع.، میردهقان، م.، عبدالکریمی، س.، درزی، ق. (1397). تبیینی شناختی بر استعاره‌های شباهت بنیاد در یازده جز پایانی قرآن مجید. نشریۀ زبان شناخت، 1، 49-75.##قائمی، م.، و ذوالفقاری، ا. (1398). مطالعۀ مدل‌های شناختی زمان در متن قرآن بر اساس نظریۀ استعارۀ مفهومی. پژوهش‌های زبان شناختی قرآن (کاوشی نو در معارف قرآنی)، 1، 123-144.##موسوی کریمی، س.م (1379). زمان چیست. نامۀ مفید، 23، 89-113.##هاشمی، ح.، و سیفی پرگو، م. (1389). استعاره‌های مفهومی در قرآن از منظر زبان‌شناسی شناختی. پژوهشنامۀ علوم و معارف قرآن کریم، ش 3، 9-33.##هاوکس، ت. (1380). استعاره. ترجمۀ ف. طاهری. تهران: نشرمرکز.##Ahmad, H. M. (2022). The Translation of Orientational Metaphors in Qur’an: A Cognitive-Based Study. British Journal of Translation, Linguistics and Literature, 2(3), 02-16.##Ahmad, H. M. (2022). The Translation of Orientational Metaphors in Qur’an: A Cognitive-Based Study. British Journal of Translation, Linguistics and Literature, 2(3), 02-16.##Amini, F., Fattahizadeh, F., & Afrashi, A. (2018). Conceptualization of good deeds in the Qur’an from a cognitive perspective. Quranic Linguistic Research, 7(1), 1–18.[In Persian].##Amraei, M. (2022). A study of movement schemas in the Holy Quran from the perspective of cognitive linguistics (" من and" فی" as a model. Lisān-i Mubīn.##Amraei, M. (2022). A study of movement schemas in the Holy Quran from the perspective of cognitive linguistics (" من and" فی" as a model. Lisān-i Mubīn.##Band Haman A. A. (2015). ‘light’as a Source Domain for Metaphors in the Holy Quran.##Band Haman A. A. (2015). ‘light’as a Source Domain for Metaphors in the Holy Quran.##Eeltereki, V., & Green, M. (2011). Cognitive Linguistics: An Introduction. Mahwah, NJ and Edinburgh.##Eeltereki, V., & Green, M. (2011). Cognitive Linguistics: An Introduction. Mahwah, NJ and Edinburgh.##Evans, V. (2013). Language and Time: A Cognitive Linguistics Approach. Cambridge University Press.##Evans, V. (2013). Language and Time: A Cognitive Linguistics Approach. Cambridge University Press.##Evans, V., & Evans, G. M. Green (2006), Cognitive Linguistics: An Introduction. Edinburgh: CUP.##Evans, V., & Evans, G. M. Green (2006), Cognitive Linguistics: An Introduction. Edinburgh: CUP.##Habibi, F., Fattahizadeh, F., & Afrashi, A. (2020). A comparative study of the conceptual metaphor of words and sayings in the Holy Qur’an from a cognitive perspective. Journal of Exegesis and Qur’anic Language, 9(1), 115–133. [In Persian].##Hashemi, H., & Seifi Pargooh, M. (2010). Conceptual metaphors in the Qur’an from the perspective of cognitive linguistics. Pazhuheshnameh-ye Ulum va Ma‘aref-e Qur’an Karim, 3, 9–33.[In Persian]##Hawkes, T. (2001). Metaphor (F. Taheri, Trans.; 2nd ed.). Nashr-e Markaz.[In Persian]##Hejazi, S., Baharzadeh, P., & Afrashi, A. (2018). A cognitive analysis of conceptual metaphors of motion in the Holy Qur’an. Quranic Studies and Islamic Culture, 2(3), 1–20.[In Persian].##Khan, S., & Ali, R. (2021). Dichotomy of language & thought in the interpretation of metaphor in the Quran. Journal of Nusantara Studies (JONUS), 6(1), 95-117.##Khan, S., & Ali, R. (2021). Dichotomy of language & thought in the interpretation of metaphor in the Quran. Journal of Nusantara Studies (JONUS), 6(1), 95-117.##Langacker, R. W. (1987). Foundations of cognitive grammar: Volume I: Theoretical prerequisites (Vol. 1). Stanford university press.##Langacker, R. W. (1987). Foundations of cognitive grammar: Volume I: Theoretical prerequisites (Vol. 1). Stanford University Press.##Makarem Shirazi, N. (1992). Tafsir Nemouneh (Vols. 1–28; 10th ed.). Dar al-Kutub al-Islamiyyah.##Mousavi Karimi, S. M. (2000). What is time? Name-ye Mofid, 23, 89–113.[In Persian]##Nisa, K. (2022). Conceptual metaphor analysis in Yusuf Ali's English translation of Al-Qur'an Surah Al-furqon and Al-mu'minun (Doctoral dissertation, Universitas Islam Negeri Maulana Malik Ibrahim).##Nisa, K. (2022). Conceptual metaphor analysis in Yusuf Ali's English translation of Al-Qur'an Surah Al-furqon and Al-mu'minun (Doctoral dissertation, Universitas Islam Negeri Maulana Malik Ibrahim).##Shadman, Y., Nabi Ahmadi, M., & Malekian, S. (2021). The role of conceptual metaphors in the translation of Sahifa Sajadieh from the perspective of cognitive linguistics and the Lakoff & Johnson model. Translation Studies in Arabic Language and Literature, 24(14), 121-144. [In Persian].https://doi.org/10.22054/rctall.2020.54612.1500 rctall.atu.ac.ir+2rctall.atu.ac.ir+2##Shokri, Y., & Shamsizadeh, S. (2018). A study of time metaphor in Tarikh-e Beyhaqi with a cognitive linguistics approach. Journal of Linguistic and Rhetorical Studies, 9(18).##Suryadi, M., & Uctuvia, V. (2023). Conceptual metaphor of ‘heart’ in popular JAVANESE love song. SEMIOTIKA: Jurnal Ilmu Sastra dan Linguistik, 24(1), 11-19.##Suryadi, M., & Uctuvia, V. (2023). Conceptual metaphor of ‘heart’ in a popular JAVANESE love song. SEMIOTIKA: Jurnal Ilmu Sastra dan Linguistik, 24(1), 11-19.##Talebi Anvari, A., Mirdehghan, M. N., Abdolkarimi, S., & Darzi, G. (2018). A cognitive explanation of similarity-based metaphors in the last eleven parts of the Holy Qur’an. Language Studies, 9(1), [pp. 123-141]. Retrieved from https://en.civilica.com/doc/1512167/ CivilicaGhaemi, M., & Zolfaghari, A. (2019). Study of cognitive models of time in the Qur’anic text based on conceptual metaphor theory. Journal of the Iranian Association of Arabic Language and Literature, 15(50), 80-102.[In Persian]##
دوره 9، شماره 18
آبان 1404
صفحه 405-362

  • تاریخ دریافت 07 فروردین 1403
  • تاریخ بازنگری 10 آبان 1403
  • تاریخ پذیرش 14 آبان 1403