1
گروه هنر، دانشکده هنر، معماری و شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2
گروه هنر، دانشکده هنر معماری و شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران
10.22034/jlc.2026.581539.1837
چکیده
این مقاله با تمرکز بر تعامل روایت و هویّت در موسیقی هیپهاپِ ایران، میکوشد به این سوال اصلی پاسخ دهد که روایت موسیقایی در ژانرهای رَپ و تِرَپ، بهعنوان دو زیرژانر اصلی هیپهاپ در ایران، توسط چه عواملی برساخته میشود و از طریق چه سازوکارهایی در تعامل با میدان فرهنگی، سرمایههای نمادین و عادتوارههای جمعی، به تثبیت هویّت موسیقایی میانجامد؟ این پژوهش به طور مشخص دو مضمون روایی فردگرایی و خودافشاگری شخصی در ترپ، و هویّت ملی و مقاومت فرهنگی در رپ را مورد مطالعه قرار میدهد. چهارچوب نظری این پژوهش مبتنی بر نظریه میدان پییر بوردیو و مفاهیم کلیدی آن همچون عادتواره، سرمایه فرهنگی، سرمایه نمادین، تمایز و مبارزه نمادین است. بر این اساس، موسیقی هیپهاپ نه صرفاً بازتاب تجربههای زیسته، بلکه عرصهای رقابتی برای برساخت هویّت از طریقِ روایتهای مشروعشده تلقی میشود. یافتهها نشان میدهد که سازوکار این تعامل از طریق همراستاییِ ساختار روایت، قواعد میدان، و گرایشهای درونیشدهی مخاطبان قابل تبیین است. همراستایی این سطوح موجب میشود روایت از سطح بیان فردی فراتر رفته و به سطح بازتولید اجتماعی ارتقاء یابد. بنابراین هویّت موسیقایی نه امری از پیش موجود، بلکه محصول موفقیت روایت در مبارزه نمادین و تثبیت سرمایه نمادین است. پژوهش حاضر نشان میدهد که موسیقی مردمپسندِ غربی در ایران و خصوصاً ژانرهای متأخر آن مثل رپ و ترپ، از طریق گردش رسانهای و بازتولید جمعی، به یکی از بنیادیترین سازوکارهای سیاست هویّتِ روایی در جامعه معاصر تبدیل شده است.
پورقریب,مسعود , رهبر,ایلناز و رضازاده,طاهر . (1405). تعامل روایت و هویّت در موسیقیِ هیپهاپ ایران. (e245197). دو فصلنامه روایت شناسی, (), e245197 doi: 10.22034/jlc.2026.581539.1837
MLA
پورقریب,مسعود , , رهبر,ایلناز , و رضازاده,طاهر . "تعامل روایت و هویّت در موسیقیِ هیپهاپ ایران" .e245197 , دو فصلنامه روایت شناسی, , , 1405, e245197. doi: 10.22034/jlc.2026.581539.1837
HARVARD
پورقریب مسعود, رهبر ایلناز, رضازاده طاهر. (1405). 'تعامل روایت و هویّت در موسیقیِ هیپهاپ ایران', دو فصلنامه روایت شناسی, (), e245197. doi: 10.22034/jlc.2026.581539.1837
CHICAGO
مسعود پورقریب, ایلناز رهبر و طاهر رضازاده, "تعامل روایت و هویّت در موسیقیِ هیپهاپ ایران," دو فصلنامه روایت شناسی, (1405): e245197, doi: 10.22034/jlc.2026.581539.1837
VANCOUVER
پورقریب مسعود, رهبر ایلناز, رضازاده طاهر. تعامل روایت و هویّت در موسیقیِ هیپهاپ ایران. دو فصلنامه روایت شناسی. 1405;():e245197. doi: 10.22034/jlc.2026.581539.1837