دو فصلنامه روایت شناسی

دو فصلنامه روایت شناسی

تحلیل روایت‌شناسی و ارزیابی کاربرمحور بازآفرینی شعرهای حافظ و مولوی در داستانی تولیدشده با چت‌جی‌پی‌تی: مطالعه‌ای با رویکرد روش‌های ترکیبی

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده
فائزه عرب یوسف آبادی
دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی دانشگاه زابل
10.22034/jlc.2026.568901.1811
چکیده
رشد مدل‌های زبانی بزرگ، امکان تولید روایت‌های ادبی و بازآفرینی سبک شاعران کلاسیک را فراهم کرده است؛ بااین‌حال، ارزیابی کیفیت این روایت‌ها و بررسی نقش تعامل کاربر در شکل‌گیری خروجی همچنان از مسائل مهم پژوهش‌های میان‌رشته‌ای ادبیات و هوش مصنوعی به شمار می‌رود. پژوهش حاضر با هدف تحلیل روایت‌شناسی و ارزیابی کاربرمحور بازآفرینی شعرهای حافظ و مولوی در داستانی تولیدشده با چت‌جی‌پی‌تی و تبیین نقش بازخوردهای مرحله‌ای و سطح آشنایی ادبی کاربران در کیفیت خروجی انجام شد. پژوهش با رویکرد روش‌های ترکیبی انجام شد. در بخش کیفی، روایت تولیدشده از نظر پیرنگ، شخصیت‌پردازی، کشمکش، انسجام روایی، عاطفه و ویژگی‌های سبک‌شناسی تحلیل شد. در بخش کمی، داده‌های حاصل از مستندسازی تعامل کاربران با مدل زبانی و پاسخ‌های آنان به پرسشنامه با استفاده از آمار توصیفی بررسی شد. یافته‌ها نشان داد که مدل زبانی در بازنمایی برخی ویژگی‌های زبانی و سبکی شعر کلاسیک فارسی موفق است؛ اما در بازآفرینی عمق عاطفی، تجربة زیسته، انسجام علّی و لایه‌های معنایی آثار حافظ و مولوی با محدودیت‌هایی روبه‌رو است. همچنین کیفیت روایت نهایی فقط به توانایی مدل زبانی وابسته نیست و بازخوردهای مرحله‌ای و سطح آشنایی ادبی کاربران نیز در بهبود خروجی نقش مؤثری دارند.
کلیدواژه‌ها
روایت‌شناسی
بازآفرینی ادبی
بازخوردهای مرحله‌ای
مدل‌های زبانی بزرگ
موضوعات
دو فصلنامه روایت شناسی

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 17 شهریور 1405

  • تاریخ دریافت 05 دی 1404
  • تاریخ بازنگری 07 تیر 1405
  • تاریخ پذیرش 29 تیر 1405