1
کارشناسی ارشد ادبیات نمایشی، دانشکده هنر، دانشگاه بین المللی سوره، تهران، ایران
2
استادیار گروه سینما، دانشکده هنر، دانشگاه بین المللی سوره، تهران، ایران.
10.22034/jlc.2024.468923.1661
چکیده
روایتشناسی عصبشناختی یکی از شاخههای جدید روایتشناسی است که بر پایه علوم عصبشناسی شکل گرفته است. روایتشناسی عصبشناختی تا حد زیادی با روایتشناسی شناختی مرتبط است و نظریهای را بنیان مینهد که در آن زبان و شناخت و ادراک انسان با تجربه مجسم از حرکت و جهتیابی فضایی پیوند دارد. تجربه مجسم از فضا، جنبش و برانگیختگی عصبی بنمایههای مهمی در زمینهی روایتشناسی عصبشناختی هستند و از طریق آنها میتوان متون ادبی را مورد تحلیل قرار داد. در این تحقیق به ارایه و تشریح عناصر روایتشناسی عصبشناختی و همچنین بررسی و تحلیل نمایشنامه آبی نارنجی اثر جو پنهال از منظر روایت-شناسی عصبشناختی پرداخته شده است. روش پژوهش در این تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی بوده و دادهها در این پژوهش با استفاده از رویکرد تحلیل محتوا و با استفاده از ابزارهای کتابخانه و سندکاوی و بر طبق کتب، مقالات و پایاننامههای داخلی و خارجی مورد بررسی قرار گرفتهاند. از نتایج به دست آمده از این تحقیق میتوان به تحلیل ساختارهای ذهنی و ادراکی، تجسمهای ذهنی، واکنش بخشهای مختلف مغز تحت تاثیر روایتها و همچنین رابطهی بین بدن و روان در نمایشنامه آبی نارنجی اشاره نمود. نتایج این تحقیق نشان میدهند که چگونه روایتها بر حافظه، اعصاب و ادراک تأثیر میگذارند. همچنین با بررسی زیربنای عصب شناختی درک روایت، دریافته شد که هم خَلق و هم دریافت روایتها عمیقاً در ساختار و عملکرد مغز ریشه دارند و سازکار این فرآیندها در این تحقیق بررسی شده است.