دو فصلنامه روایت شناسی

دو فصلنامه روایت شناسی

بررسی دو بعد حسی-ادراکی و عاطفی گفتمان در رمان های بیگانه آلبرکامو و بوف کور صادق هدایت

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری گروه فرانسه، دانشکده ی ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
2 استادیار گروه فرانسه، دانشکده ی ادبیات، علوم انسانی و اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران.
10.22034/jlc.2025.522518.1728
چکیده
نشانه‌معناشناسی گفتمانی فرآیندی است که به بررسی نحوه‌ی عملکرد، تولید و دریافت معنا در نظام‌های گفتمانی می‌پردازد. روش تحلیل گفتمانی ما مبتنی بر رویکرد نشانه‌معناشناسی گفتمانی است که سیر جریان معنا را درون بافت‌های نظام گفتمانی مورد مطالعه قرار می‌دهد تا مشخص شود که چگونه معنا در زبان از یک حالت ثابت به حالت پویا تبدیل می‌شود. برای این هدف دو رمان بیگانه اثر آلبر کامو و بوف کور اثر صادق هدایت را انتخاب کردیم چرا که شخصیت اصلی رمان‌ها (مورسو و راوی) براساس دیدگاه مطرح شده به طور مداوم با فضاهای حسی در ارتباط‌اند که ادراک او را مورد چالش قرار می‌دهد. در نظام عاطفی گفتمان بحث بر سر معنای ثابت نیست بلکه معنا درست مثل یک اتفاق تولید می‌شود. معنای اولیه‌ی بیگانه غریب و دور افتاده است ولی در بیگانه‌ی آلبر کامو بیگانه به معنای کسی است که با نظام اجتماعی در تعارض است و در بوف کور نیز معنایی که از فرهنگ لغت برداشت می‌شود با معنای نهفته در داستان متفاوت است. در این پژوهش برآنیم بدانیم که چگونه نظام گفتمانی در دو رمان بیگانه و بوف کور هویتی را تولید می‌کند که در تعارض با اکثریت جامعه قرار می‌گیرد. این پژوهش با استناد به منابع کتابخانه‌ای و روش تفسیری از نوع کیفی است و به روش توصیفی-تحلیلی صورت پذیرفته است. با تحلیل رمان‌های مذکور دریافتیم که از تاثیر روابط شخصیت‌های اصلی با دیگر شخصیت‌های داستان ادراک آن ها به طور مداوم با فضاهای حسی مختلف در حال تغییر است.
کلیدواژه‌ها


مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 31 تیر 1404

  • تاریخ دریافت 21 اردیبهشت 1404
  • تاریخ بازنگری 24 تیر 1404
  • تاریخ پذیرش 31 تیر 1404